مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی با تأکید بر نقش کلیدی دانشگاههای منطقه در حل چالشهای زیستمحیطی، از تمایل خود برای همکاری با دانشگاه حکیم سبزواری در حوزههای پژوهشی، اقلیمشناسی و تدوین قوانین اجرایی خبر داد و گفت: دانشگاه حکیم سبزواری سفیر هویت ملی و پیشران همکاریهای علمی در حفاظت از محیط زیست است.
سعید محمودی ۲۸ اردیبهشت در نشست مشترک مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی با اعضای هیئتعلمی دانشگاه که در سالن جلسات این دانشگاه برگزار شد، گفت: موفقیت در حفاظت از محیط زیست استان، در گرو تبدیل دانش دانشگاهی به ابزارهای اجرایی است و پیوند میان مبانی نظری و واقعیتهای میدانی، زیربنای اصلی همکاریهای آینده میان سازمان محیط زیست و دانشگاه حکیم خواهد بود.
وی با اشاره به ظرفیتهای ویژه استان در حوزه محیط زیست و اهمیت تلفیق دانش نظری با اجرای میدانی، بر لزوم همکاریهای مشترک با دانشگاه حکیم سبزواری تأکید و اظهار کرد: سبزوار و نیشابور، گویی نقشه ژنتیکی هر ایرانی را در خود حک کردهاند. این اهمیت، مسئولیت دانشگاه حکیم سبزواری را به عنوان سفیر این بخش ارزشمند از میهن، دوچندان میکند.
محمودی بیان کرد: بسیاری از هموطنان که از غرب کشور به سمت شرق سفر میکنند، اولین تداعیکننده این منطقه در ذهنشان، سبزوار است و این خود نشان از اهمیت فرهنگی و تاریخی این شهر دارد.
وی رویکرد دانشگاه حکیم سبزواری در پیوند زدن دانش محیط زیست با جغرافیا را بسیار ستودنی دانست و افزود: بدون شک تلفیق دانش جغرافیا و محیط زیست با مجموعه این دانشگاه، راهگشای بسیاری از مشکلات خواهد بود. وظایف ما در حوزه محیط زیست، به طور عام شامل مسائل گستردهای از اقلیم، توریسم و اکوتوریسم میشود.
مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی با اشاره به اهمیت رویکرد میانرشتهای در حل مسائل محیطزیستی اظهار کرد: تلفیق دانش جغرافیا و محیط زیست میتواند بسیاری از گرههای کور اجرایی را باز کند. ما در استانی زندگی میکنیم که پهناورترین استان کشور است و از ظرفیتهای کمنظیری برخوردار است؛ از پارک ملی کویر گرفته تا مناطق کوهستانی، بیش از ۵۰ منطقه حفاظت شده، تنوع زیستی و صنعتی چشمگیر و جنگلهای ارزشمند هزار مسجد که متأسفانه به دلیل بیماریهای جنگلی در معرض تهدید جدی قرار دارند.
وی با ابراز نگرانی از خلأهای نظری در برخی حوزههای مرتبط با محیط زیست، به ویژه گردشگری و اکوتوریسم، خاطرنشان کرد: متأسفانه در نشستهایی که با برخی مراکز دانشگاهی درباره گردشگری داشتیم، شاهد بودیم که حتی مبانی نظری توریسم به درستی شناخته نشده است. این نشان میدهد که دانشگاهها باید ورود جدیتری به این حوزهها داشته باشند. اگر دانشگاه به عنوان اتاق فکر و بازوی علمی استان به میدان نیاید چه کسی ابهامات اجرایی را رفع خواهد کرد؟ دانشگاه کارش صرفاً تولید علم در پشت دیوارهای آکادمیک نیست؛ دانشگاه باید در کنار کار اجرایی، نقش راهبری و رفع ابهام را ایفا کند.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان با اشاره به سابقه همکاریهای این اداره کل با دانشگاههای استان، از تمایل خود برای گسترش همکاری با دانشگاه حکیم سبزواری خبر داد و گفت: پژوهشکده اقلیمشناسی و تغییر اقلیم شرق کشور با مرکزیت دانشگاه فردوسی راهاندازی شده است. ما میتوانیم با اضافه شدن دانشگاه حکیم سبزواری به این مرکز، شورای پژوهشی مشترکی تشکیل دهیم و از ظرفیت علمی اساتید این دانشگاه در حوزههای مختلف محیط زیست بهرهمند شویم.
وی افزود: طرحهای بسیاری با اثرات زیستمحیطی در استان وجود دارد که نیازمند ارزیابی دقیق علمی است. ما آمادگی داریم تفاهمنامهای جامع برای اهداف مشترک با دانشگاه حکیم سبزواری منعقد کنیم. این همکاریها سابقه موفقی با سازمان محیط زیست کشور داشته و اکنون زمان آن رسیده که در سطح استانی نیز این همکاریها را نهادینه کنیم.
مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی با دعوت از دانشگاهیان برای مشارکت فعال در حل مسائل محیطزیستی استان تصریح کرد: ما نیازمند برگزاری جلسات تخصصیتر و مستمر با دانشگاه حکیم سبزواری هستیم تا با اهداف مشخص و برنامهریزی مدون تا پایان سال بتوانیم دستاوردهای ملموسی در حوزه محیط زیست استان ارائه دهیم. کار مشترک در همه زمینههای مرتبط با محیط زیست اعم از تغییر اقلیم، تنوع زیستی، گردشگری پایدار و آموزش، در اولویت برنامههای ما قرار دارد.
وی با بیان اینکه دانشگاه باید نسلی آموزشدیده و آگاه تحویل جامعه دهد و این میسر جز با همکاری نزدیک نهادهای اجرایی و علمی امکانپذیر نیست، بر اولویتبخشی به مسائل زیستمحیطی و رفع موانع تصمیمگیری تأکید و خاطرنشان کرد: ریشه مشکل صرفاً در موانع اداری نیست، بلکه در نگرش و باور مسئولان نهفته است.
محمودی اظهار کرد: ما نیازمند درک عمیقتری از مسائل زیستمحیطی و اهمیت توسعه پایدار در کشور هستیم. برای حل این معضل، باید نسلی آگاه و آموزشدیده پرورش دهیم. این امر مستلزم نهادینهسازی آموزشهای مربوط به حقوق بین نسلی و توسعه پایدار از دوران ابتدایی است، همانگونه که در کشورهای پیشرفته، دانشآموزان از سنین پایین با این مفاهیم آشنا میشوند. این رویکرد، تضمینکننده آیندهای پایدارتر و زیستمحیطی سالمتر خواهد بود.
دانشگاه حکیم سبزواری؛ الگویی علمی در مدیریت پایدار محیط زیست و مدیریت سبز در اقلیم کویری
رئیس دانشگاه حکیم سبزواری، با تأکید بر جایگاه استراتژیک این دانشگاه در حوزه محیط زیست، از رویکرد علمی و اجرایی این مرکز در مدیریت منابع در منطقه کویری خبر داد و اظهار کرد: یکی از فنیترین و مهمترین رشتههای این دانشگاه، رشته مهندسی محیط زیست است که فعالیت خود را ابتدا در دانشکده علوم آغاز کرد و سپس با تشکیل دانشکده جغرافیا و علوم محیطی به این دانشگاه پیوست؛ رشتهای که با جذب اعضای هیئتعلمی همتراز در سبزوار توانسته است پیشرفتهای خوبی را رقم بزند.
علی تسنیمی بیان کرد: همچنین رشته زیستشناسی با گرایشهای متعدد در دانشگاه فعال است که بخشی از آن به مباحث محیطزیستی مرتبط میشود.
وی با اشاره به وسعت ۲۲۱ هکتاری پردیس دانشگاه که دارای ۳۰ هکتار فضای سبز شامل ۲۱ هکتار درختکاری شده است، افزود: ما در دانشگاه حکیم سبزواری، حساسیت بالایی در رعایت استانداردهای محیطزیستی داریم. هدف ما ایجاد یک فضای نمونه است که با کمترین میزان مصرف آب و با بهرهگیری از گیاهان بومی و مقاوم به شرایط کویری، رشد خود را دنبال میکند.
تسنیمی همچنین با اشاره به دستاوردهای بینالمللی دانشگاه در حوزه مدیریت پسماند و بازچرخانی آبهای سطحی و تصفیه آنها، خاطرنشان کرد: در همین راستا، شورای مدیریت سبز دانشگاه نیز رتبه ۶۳۰ جهانی را کسب کرده است و در حوزههایی مانند دفع زباله، مدیریت آبهای سطحی و استفاده از آبهای تصفیه شده، برنامهریزی دقیقی انجام شده است. در مجموع، توانستهایم در یک منطقه نسبتاً کویری، با تکیهبر اصول علمی و مدیریتی، فضایی نمونه و الگو ایجاد کنیم که میتواند در عین حال هم از نظر علمی و هم از نظر اجرایی، بسیار مفید و اثربخش باشد.